A Powerful Shiva Devotional Hymn
Singer:
S.P. Balasubrahmanyam
Track: Jata Kata Shiv Tandav Stotram
An incredibly energetic and complex Sanskrit hymn depicting the cosmic dance of Lord Shiva.
Song Summary & Lyrics
Jataakataaha Sambhrama Ddhrama Nnilimpa Nirjharee,
Vilola Veechi Vallaree Viraajamaana Moordhani;
Dhagadhaga Dhagajjjvala Llalaata Patta Paavake,
Kishora Chandra Shekhare Ratih Pratikshanam Mama. ||1||
Dharaadharendra Nandinee Vilaasa Bandhu Bandhura,
Sphurad Riganta Santati Pramoda Maana Maanase;
Kripaa Kataaksha Dhoranee Niruddha Durdharaapadi,
Kvachid Digambare Mano Vinodametu Vastuni. ||2||
Jataa Bhujanga Pingala Sphuratphanaamani Prabha,
Kadamba Kunkuma Drava Pralipta Digvadhu Mukhe;
Madaandha Sindhura Sphurat Tvaguttareeya Medure,
Mano Vinodam Adbhutam Bibhartu Bhoota Bhartari. ||3||
Sahasra Lochana Prabhrity Ashesha Lekha Shekharah,
Prasoona Dhooli Dhoranee Vidhoosaraanghri Peethabhuh;
Bhujanga Raaja Maalayaa Nibaddha Jaata Jootakah,
Shriyai Chiraaya Jaayataam Chakora Bandhu Shekharah. ||4||
Lalaata Chatvara Jvalad Dhananjaya Sphulinga Bhaa,
Nipeeta Pancha Saayakam Naman Nilimpa Naayakam;
Sudhaa Mayoosha Lekhayaa Viraajamaana Shekharam,
Mahaakapaali Sampade Shiro Jataalam Astu Nah. ||5||
Karaala Phala Pattikaa Dhagad Dhagad Dhagaj Jvala,
Dhananjayaahuti Krita Prachanda Pancha Saayake;
Dharaadharendra Nandinee Kuchaagra Chitra Patraka,
Prakalpanaika Shilpini Trilochane Matir Mama. ||6||
Naveena Megha Mandalee Niruddha Durdhara Sphurat,
Kuhu Nisheethinee Tamah Prabandha Bandha Kandharah;
Nilimpa Nirjharee Dharas Tanotu Kritti Sindhurah,
Kalaanidaana Bandhurah Shriyam Jagad Dhurandharah. ||7||
Praphulla Neela Pankaja Prapancha Kaali Machchhataa,
Vidambi Kantha Kandharaa Ruchi Prabandha Kandharam;
Smarachchidam, Purachchidam, Bhavachchidam, Makhachchidam,
Gajachchid Andhakachchidam Tam Antaka Chchidam Bhaje. ||8||
Agarva Sarva Mangalaa Kalaa Kadamba Manjaree,
Rasa Pravaaha Maadhuree Vijrimbhanaa Madhuvratam;
Smaraantakam, Puraantakam, Bhavaantakam, Makhaantakam,
Gajaantakaandhakaantakam Tam Antakaantakam Bhaje. ||9||
Jayatvad Abhra Vibhrama Bhramad Bhujanga Masphurat,
Dhagad Dhagad Dvinirgam at Karala Phala Havyavaat;
Dhimid Dhimid Dhimid Dhvani Mridanga Tunga Mangala,
Dhvani Krama Pravartita Prachanda Taandavah Shivah. ||10||
Drishad Vichitra Talpayo Bhujanga Mauktika Srajo,
Garishtha Ratna Loshtayoh Suhrid Vipaksha Pakshayoh;
Trinaaravinda Chakshushoh Prajaa Mahee Mahendrayoh,
Samam Pravartitam Kada Sadaa Shivam Bhajaamyaham. ||11||
Kadaa Nilimpa Nirjharee Nikunja Kotre Vasan,
Vimukta Durmatih Sadaa Shirastha Manjalim Vahan;
Vimukta Lola Lochano Lalaata Phaala Lagnakah,
Shiveti Mantram Uchcharan Kada Sukhee Bhavaamyaham. ||12||
Imam Hi Nityam Eva Muktam Uttamottamam Stavam,
Pathan Smaran Bruvannaro Vishuddhimeti Santatam;
Hare Gurau Subhaktim Aashu Yaati Naanyathaa Gatim,
Vimohanam Hi Dehinaam Sushankarasya Chintanam. ||13||
Poojaavasana Samaye Dasha Vaktra Geetam,
Yah Shambhu Poojanam Idam Pathati Pradoshe;
Tasya Sthiraam Ratha Gajendra Turanga Yuktaam,
Lakshmeem Sadaiva Sumukheem Pradadaati Shambhuh. ||14||
|| Lakshmeem Sadaiva Sumukheem Pradadaati Shambhuh. ||
జటాకటాహ సంభ్రమ భ్రమన్నిలింప నిర్జరీ
విలోల వీచి వల్లరీ విరాజమాన మూర్ధని;
ధగద్ధగద్ధగజ్జ్వలల్లలాట పట్టపావకే,
కిశోర చంద్రశేఖరే రతిః ప్రతిక్షణం మమ. ||1||
ధరాధరేంద్ర నందినీ విలాస బంధు బంధుర,
స్ఫురద్దిగంత సంతతి ప్రమోదమాన మానసే;
కృపా కటాక్ష ధోరణీ నిరుద్ధ దుర్ధరాపది,
క్వచిద్ దిగంబరే మనో వినోదమేతు వస్తుని. ||2||
జటాభుజంగ పింగళ స్ఫురత్ఫణామణి ప్రభా,
కదంబ కుంకుమ ద్రవ ప్రలిప్త దిగ్వధూ ముఖే;
మదాంధ సింధుర స్ఫురత్త్వగుత్తరీయ మేదురే,
మనో వినోదమద్భుతం బిభర్తు భూతభర్తరి. ||3||
సహస్రలోచన ప్రభృత్యశేష లేఖశేఖరః,
ప్రసూన ధూళి ధోరణీ విధూసరాంఘ్రి పీఠభూః;
భుజంగరాజ మాలయా నిబద్ధ జాటజూటకః,
శ్రియై చిరాయ జాయతాం చకోరబంధు శేఖరః. ||4||
లలాట చత్వర జ్వలద్ధనంజయ స్ఫులింగభా,
నిపీత పంచసాయకం నమన్నిలింప నాయకమ్;
సుధామయూష లేఖయా విరాజమాన శేఖరం,
మహాకపాలి సంపదే శిరోజటాలమస్తు నః. ||5||
కరాళ ఫాల పట్టికా ధగద్ధగద్ధగజ్జ్వల,
ద్ధనంజయాహుతీకృత ప్రచండ పంచసాయకే;
ధరాధరేంద్ర నందినీ కుచాగ్ర చిత్రపత్రక,
ప్రకల్పనైక శిల్పినీ త్రిలోచనే మతిర్మమ. ||6||
నవీన మేఘ మండలీ నిరుద్ధ దుర్ధర స్ఫురత్,
కుహూ నిశీథినీ తమః ప్రబంధ బంధ కంధరః;
నిలింప నిర్జరీ ధరస్తనోతు కృత్తి సింధురః,
కళానిదాన బంధురః శ్రియం జగద్ధురంధరః. ||7||
ప్రఫుల్ల నీల పంకజ ప్రపంచ కాలిమచ్చటా,
విడంబి కంఠ కంధరా రుచి ప్రబంధ కంధరమ్;
స్మరచ్ఛిదం పురచ్ఛిదం భవచ్ఛిదం మఖచ్ఛిదం,
గజచ్ఛిదంధకచ్ఛిదం తమంతకచ్ఛిదం భజే. ||8||
అగర్వ సర్వమంగళా కళా కదంబ మంజరీ,
రసప్రవాహ మాధురీ విజృంభణా మధువ్రతమ్;
స్మరాంతకం పురాంతకం భవాంతకం మఖాంతకం,
గజాంతకాంధకాంతకం తమంతకాంతకం భజే. ||9||
జయత్వదభ్ర విభ్రమ భ్రమద్భుజంగ మస్ఫురత్,
ధగద్ధగద్ద్వినిర్గమత్ కరాళ ఫాల హవ్యవాట్;
ధిమిద్ధిమిద్ధిమిధ్వని మృదంగ తుంగ మంగళ,
ధ్వని క్రమ ప్రవర్తిత ప్రచండ తాండవః శివః. ||10||
దృషద్విచిత్ర తల్పయోర్భుజంగ మౌక్తిక స్రజోః,
గరిష్ఠ రత్న లోష్టయోః సుహృద్విపక్ష పక్షయోః;
తృణారవింద చక్షుషోః ప్రజామహీ మహేంద్రయోః,
సమం ప్రవర్తితం కదా సదాశివం భజామ్యహమ్. ||11||
కదా నిలింప నిర్జరీ నికుంజ కోటరే వసన్,
విముక్త దుర్మతిః సదా శిరస్థ మంజలిం వహన్;
విముక్త లోల లోచనో లలాట ఫాల లగ్నకః,
శివేతి మంత్రముచ్చరన్ కదా సుఖీ భవామ్యహమ్. ||12||
ఇమం హి నిత్యమేవ ముక్తముత్తమోత్తమం స్తవం,
పఠన్ స్మరన్ బ్రువన్నరో విశుద్ధిమేతి సంతతమ్;
హరే గురౌ సుభక్తిమాశు యాతి నాన్యథా గతిం,
విమోహనం హి దేహినాం సుశంకరస్య చింతనం. ||13||
పూజావసాన సమయే దశవక్త్ర గీతం,
యః శంభు పూజనమిదం పఠతి ప్రదోషే;
తస్య స్థిరాం రథ గజేంద్ర తురంగ యుక్తాం,
లక్ష్మీం సదైవ సుముఖీం ప్రదదాతి శంభుః. ||14||
॥ లక్ష్మీం సదైవ సుముఖీం ప్రదదాతి శంభుః ॥
సాహిత్యం యొక్క గొప్పదనం
🙏 పరమశివుని తాండవ వర్ణన: శివ తాండవ స్తోత్రం పరమశివుని భయంకరమైన మరియు అద్భుతమైన ఆనంద తాండవాన్ని కళ్లకు కట్టినట్లు వివరిస్తుంది.
🎵 ఎస్.పి. బాలు గారి గాత్రం: దిగ్గజ గాయకుడు ఎస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం గారి గంభీరమైన మరియు స్పష్టమైన ఉచ్ఛారణ ఈ స్తోత్రానికి అపారమైన శక్తిని చేకూర్చింది.
✍️ రావణాసురుని భక్తి: శివ భక్తుడైన రావణాసురుడు పరమశివుని ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి ఈ అత్యంత కఠినమైన, పవర్ ఫుల్ స్తోత్రాన్ని ఆశువుగా రచించాడు.
🌊 గంగావతరణం: శివుని జటాజూటంలోంచి ఉప్పొంగే గంగానది ప్రవాహాన్ని, ఆ అలల శబ్దాన్ని ఈ స్తోత్రంలోని పదాల కూర్పు మనకు వినిపిస్తుంది.
🥁 డమరుక నాదం: "డమడ్ డమడ్" అంటూ శివుని డమరుకం నుండి వచ్చే శబ్దాన్ని అనుకరిస్తూ సాగే పద ప్రయోగాలు మనసుకు ఎంతో ఉత్సాహాన్ని ఇస్తాయి.
✨ సంస్కృత భాషా సౌందర్యం: ఈ స్తోత్రంలోని సంస్కృత పదాల లయ, శబ్దాలంకారాలు వినడానికి ఎంతో మధురంగా, గంభీరంగా ఉంటాయి.
🕊️ మానసిక ప్రశాంతత: ఈ శివ తాండవ స్తోత్రాన్ని విన్నా, పఠించినా మనసులోని భయాలు తొలగిపోయి అంతులేని ధైర్యం, ప్రశాంతత లభిస్తాయి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs) 🤔
1. 'శివ తాండవ స్తోత్రం' ఎవరు పాడారు? + ఈ అత్యంత శక్తివంతమైన స్తోత్రాన్ని దిగ్గజ గాయకుడు ఎస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం (S.P. Balasubrahmanyam) గారు అద్భుతంగా ఆలపించారు.
2. ఈ స్తోత్రం సాహిత్యం ఎవరు రచించారు? + పురాణాల ప్రకారం, ఈ మహా శక్తివంతమైన సంస్కృత స్తోత్రాన్ని పరమశివుని భక్తుడైన రావణాసురుడు (Ravanasura) రచించాడు.
3. శివ తాండవ స్తోత్రం దేని గురించి వివరిస్తుంది? + పరమశివుని ప్రళయ తాండవాన్ని, ఆయన జటాజూటంలోని గంగానదిని, డమరుక నాదాన్ని మరియు ఆయన అనంతమైన శక్తిని ఈ స్తోత్రం వివరిస్తుంది.
4. ఈ స్తోత్రం పఠించడం వల్ల ప్రయోజనం ఏమిటి? + ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల మనసులోని భయం నశించి, అంతులేని ధైర్యం, ఆత్మవిశ్వాసం, మరియు శివుని అనుగ్రహం లభిస్తాయని భక్తుల విశ్వాసం.
5. ఈ పాటలో ప్రత్యేకత ఏమిటి? + ఎస్.పి. బాలు గారి గంభీరమైన వాయిస్, పల్లవులలోని సంక్లిష్టమైన సంస్కృత పదాల స్పష్టమైన ఉచ్ఛారణ ఈ పాటకు ప్రధాన ఆకర్షణ.